Stokkem

Uit Genealogie Limburg Wiki
Versie door Ad Welschen (aka AJW) (overleg | bijdragen) op 12 sep 2012 om 15:37
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken

Bewerkt naar Wikipedia

Stokkem is een stad in Belgisch Limburg, die sinds 1970 deel uitmaakt van de fusiegemeente Dilsen, waarvan de naam in 1987 werd gewijzigd in Dilsen-Stokkem.

Geschiedenis

Oudheid en middeleeuwen

Vlak na de Romeinse tijd werd Stokkem gesticht door Franken aan de toenmalige Maas onder de naam Stockheim, dat 'woning bij het hout' betekent. Deze naam wordt voor het eerst vermeld in de bul van 19 november 1181 waarin paus Lucius III aan de abdij van Siegburg haar voorrechten en bezittingen bevestigde: ...Ecclesiam et cellam in Stockheim, mansum in Kessenich...
Graaf Arnold IV van Loon zag de strategische ligging van de stad en gaf haar in 1244 stadsrechten, waardoor de inwoners een 'perron' mochten oprichten. Daarna hadden ze een eigen bestuur, rechtspraak en verdediging. Daarbij bouwden de graven van Loon er een kasteel om zich te verdedigen tegen onder meer Gelre. In januari 1361 overleed de Loonse graaf Diederik van Heinsberg in deze burcht.

Nieuwe tijd

Toen het graafschap Loon was geannexeerd door de prins-bisschop van Luik, werd Stokkem één van de Goede Steden van het prinsbisdom Luik. De onrust na 1550 sloeg ook hier toe, ook al werd het kasteel in het begin van die eeuw versterkt door prins-bisschop Eberhard von Marck-Sedan. Op de nacht van 5 op 6 oktober 1568 stak Willem van Oranje met zijn leger (14.000 voetknechten en 7000 ruiters) vanuit Duitsland via Obbicht bij Stokkem de Maas over om in Maastricht op de Dousberg de strijd aan te binden met de Spaanse troepen van hertog Alva. De overtocht getuigde van militaire bekwaamheid, maar de veldtocht mislukte; de prins durfde de slag niet aan.
Op 5 november 1605 woedde een grote brand in Stokkem. Er brandden 350 huizen af, slechts 70 bleven er gespaard. Ook de kerk brandde af. Daarom is de patroonheilige van de parochie Stokkem sinds 1632 Sint-Elisabeth, terwijl dat oorspronkelijk Sint Lambertus was. Van 18 januari tot 5 augustus 1682 werd de Hasseltse graaf Jan Renier de Geloes opgesloten in het Stokkems kasteel omwille van een dispuut over de inbezitneming van het kasteel van Mombeek.
Toen in het begin van de 18e eeuw de Zuidelijke Nederlanden het strijdtoneel vormden van de Spaanse successieoorlog, werd Maastricht opnieuw belegerd, deze keer door de Engels-Hollandse troepen onder leiding van John Churchill, de eerste hertog van Marlborough. Die maakten het in het Maasland zo bont, dat het traditionele 'Malbroek verbranden' net zoals in Kessenich nog steeds in stand is gehouden in Stokkem. Niettemin werd het kasteel van Stokkem in 1702 vernietigd. Op het einde van de 18e eeuw werd Jan Matthijs Clercx, drossaard van het ambt Stokkem, bekend van de vervolging van de Bokkenrijders.

Nieuwste tijd

Buiten de oorlogsellende kreeg Stokkem het ook vaak te lijden van de overstromingen van de Maas. Die zorgden ervoor dat de Maas haar loop meermaals verlegde en er grenscorrecties nodig waren. Zo werd in 1814 het grondgebied van het gehucht Boyen, voorheen van Grevenbicht (NL), bij Stokkem gevoegd. In 1839 legde een brand opnieuw 120 huizen in de as.
In de 19de en 20ste eeuw was Stokkem bekend om zijn mandenvlechterij, een nijverheid die veel aan huis werd beoefend. Het had ook een school voor mandenvlechters.
Het dorp is de bakermat van twee harmonieorkesten die al decennialang elkaars concurrenten zijn: de harmonie Sint-Elisabeth en de harmonie Sint-Cecilia.

Aantallen inwoners vanaf 1629

Groei
Ongeveer 700 in 1629

835 in 1736
856 in 1800
1433 in 1846
1860 in 1910
3263 in 1961
3445 in 1970

Afname

3134 in 2006
3118 in 2008

Bezienswaardigheden

De Wissen, een bezoekerscentrum over de Maas en de mandenvlechterij.

Externe links