Schoolmeester: verschil tussen versies

Uit Genealogie Limburg Wiki
Ga naar: navigatie, zoeken
(Literatuur)
 
(geen verschil)

Huidige versie van 3 sep 2008 om 20:58

De schoolmeester door Jan Steen.

De schoolmeester of onderwijzer had samen met de ouders de belangrijke taak om de jeugd voor te bereiden op deelname aan de maatschappij. In de steden had men vaak een Latijnse school, maar in de dorpen beperkte men zich gewoonlijk tot onderwijs in taal en rekenkunde, eventueel aangevuld met biologie, natuurkunde, aardrijkskunde en geschiedenis. Vóór de Franse tijd zien we vaak dat de koster tevens schoolmeester is.
Gemeentearchieven zijn een belangrijke bron voor genealogen als het gaat om onderwijs. Vaak vindt men er oude akten van benoeming en ontslag.

Voorbeeld van gegevens over onderwijs, Beesel 1815

Adolphus Bloemers, R.K., 42 jaar, geboren te Beesel, is schoolmeester te Reuver. Hij is reeds 17 jaar in functie en werd destijds benoemd door de burgemeester. Hij is gehuwd en heeft drie kinderen. Hij is tevens kleermaker ("schneijder"). Hij geeft o.a. "syllaben, woorden, spellen, lezen en naar voorschriften schrijven". Hij geeft les van 08.00 tot 11.00 uur en van 13.00 tot 16.00 uur, het hele jaar door. Als leermiddelen gebruikt hij "ABC-boeken, spelkonsten, academie", etc. Zijn lessen worden bezocht door 20 tot 40 kinderen. Hij straft op drie manieren: "slaagen, harde en zagte woorden". Hij verdient 15, 20 of 25 francs uit het budget van de arme kinderen. Ieder kind betaalt per maand 8 stuiver. Wegens de grote afstand naar Beesel geeft hij les in zijn eigen huis in de buurtschap Leeuwen; er is geen schoolgebouw in de gemeente. Vóór de Franse regering had het Hollands gouvernement 100 francs beschikbaar gesteld voor de schoolmeester voor de gehuchten Leeuwen, Reuver en Offenbeek, uit te betalen door de toenmalige landrentmeester te Venlo. Hiervan moest 50 francs worden afgedragen aan de koster van de St.-Lambertuskapel aldaar. Het hele budget voor onderwijs gaat naar Joseph Anton Meuter, de onderwijzer te Beesel.
GHS Beesel, Reuver, Archief dorpsbestuur, inv.nr. 179/19.

Literatuur

  • Loe Giesen, Geschiedenis van het onderwijs in Reuver, Reuver, 1987