Begraven

Uit Genealogie Limburg Wiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Inhoud

Begraafregisters

Tijdens de 24e zitting van het Concilie van Trente werd in 1563 afgesproken dat iedere pastoor een register van huwelijken en dopen moest bijhouden. Afspraken over het bijhouden van begrafenissen werden echter niet gemaakt en het duurde op veel plaatsen nog zo'n honderd jaar voordat er een begraafregister kwam. In de praktijk kwam het wel eens voor dat een doop, huwelijk of begrafenis niet werd genoteerd. Veel geestelijken werkten met losse aantekeningen, die pas later in netschrift werden overgeschreven. Zo'n losse notitie kon zoekraken of achteraf niet goed leesbaar zijn. Zo noteerde de pastoor van Roermond in 1635 het huwelijk van "Cronen of Crouen of Croven".

Lijkmaaltijd

Het gebruik om aansluitend op een begrafenis een koffietafel te houden, is al oud. In een verklaring uit 1599 is sprake van wijn die Willem Van Baexen en de zijnen (vermoedelijk in Swalmen) dronken bij gelegenheid van de begrafenis van hun moeder. In 1816 bepaalde de uit Beesel afkomstige zuster Martha Neeten, ex-religieuze van het voormalig Brigitta-klooster te Kaldenkirchen, dat in een herberg te Belfeld (waar zij woonde) een 'lijkmaaltijd' moest worden gehouden en de naburen een ton bier zouden ontvangen.

Grafmonument

Ook een grafmonument kan ons genealogische informatie verschaffen. We vinden ze veelal op kerkhoven en in kerken. In 1710 voeren de de erfgenamen van wijlen drossaard Johan van der Heijden en Maria Clara Cox een proces tegen Peter Janssen, visser te Roermond. Peter heeft zijn vrouw onlangs begraven in de kerk van de Penitenten aldaar. Deze kerk is overgedragen aan de Gereformeerden. Gedaagde heeft samen met een van de kerkmeesters het familiegraf van Van der Heijden geschonden. Dit graf, dat zich bevindt op het koor van de kerk van de Penitenten, is bekleed geweest met een grote zerksteen waarop de familiewapens waren uitgehouwen, zodat niemand het erfrecht op dit graf zou kunnen betwisten. De beenderen van de voorouders zijn nu opgegraven en uit het graf verwijderd, om plaats te maken voor "eene sleghte visschers vrouwe", terwijl op meer dan honderd andere plaatsen ruimte genoeg was geweest voor een graf en de bewuste zerk ongemoeid had kunnen worden gelaten. Iets soortgelijks is enkele jaren geleden gebeurd met het graf van raadsheer Matthijs van Aefferden, waar diens graf in de grote kerk zonder toestemming werd ontruimd en gebruikt voor de begraving van een ander.
Het feit dat de kerk is overgedragen, houdt volgens de aanklagers niet in dat de erfgenamen geen familierechten meer zouden hebben op het graf. De erfgenamen verzoeken om gedaagde Peter Janssen te veroordelen in een boete van 1.000 gulden en herstel van het graf in de oude staat.

Begraafvoorschrift uit 1795

18 maart 1795 (den 28 ventose in 't derde jaar der revolutie)

Uittrek uit de protocollen der central bestieringe van de landen tussen Maas en Rhijn.

Op verzoek van den nationael agent borger Descamp besluit de Central Bestiering van de landen tusschen Maas en Rhijn. Naar verlooping van 8 daagen te rekenen van de verkondiging des tegenwoordigen besluits, word aan alle de municilapitaten der steeden en dorpen tuschen Maas en Rhijn verboden, de inwoonders haarer gemeende of iemand anders, wie 't ook zijn mogt, aan de gewoonlijke, in den omkring der gemeente gelegene plaets te begraaven of begraaven te laaten. Zij zullen ten dien eynde een dier laege haarer gemeente bekwaemelijke en hiertoe eeniglijk bestemde plaats verkiesen. Van den dag der verkondinging [sic] des tegenwoordigen besluits te rekenen, zijn alle municipalitaten van de landen tusschen Maas en Rhijn onder haare verantwoording en bij vermijding eener van de municipalitats amtenaaren te betaalende geldboete van twee honderd livres, verpligt alle op hun gebied, of in de velden, in de bosschen, houten of in de beeken of revieren zig bevindende doode paarden wegbrengen, in kuilen inwerpen, met ongeleschten kalk, en ten minsten met 3 voet aarden bedekken te laaten. Alle municipalitateiten, dewelke binnen 14 daagen aan deze laaste verordening niet zullen voldaan hebben, zullen in de bovengemelde geldboete, waarvan de helfte den aanbrenger genieten zal, vervallen zijn. De central bestiering besluit, dat de tegenwoordige verordening in beyde landtaelen overzet, en in het geheele land tusschen Maas en Rhijn verleezen, verkondigt en aangeplakt zal worden. Alzo besloten in de opentlijke zitting van den 28 ventose in 't derde jaar der revolutie.

Bronnen

Raadpleeg de plaatselijke DTB-registers voor het begraven van individuele personen.

Persoonlijke instellingen